Berichten

Bijwerkingen van de hormoonspiraal

Regelmatig krijg ik vrouwen in de praktijk die last hebben van stressklachten, concentratiestoornissen, niet lekker in hun vel zitten of zelfs last hebben van paniekaanvallen.

Voor mezelf heb ik al een link gelegd met het hormoonspiraal omdat bij uitvragen naar de oorzaak en aard van de klachten, de grote gemene deler was dat de klachten zijn begonnen, of verergerd nadat er een  hormoonspiraal is geplaatst.

Van hun dokter hebben deze vrouwen altijd te horen gekregen dat er geen verband kon zijn, omdat de hormonen slechts lokaal afgegeven zouden worden en daarom geen invloed in de rest van hun lijf zouden hebben.

Wat schetst nu mijn verbazing?

Het hormoonspiraaltje als anti conceptiemiddel heeft bij veel vrouwen mogelijk ongewenste bijwerkingen, concludeert het Erasmus MC in een vandaag verschenen onderzoek.

Uit dit onderzoek blijkt dat vrouwen met zo’n spiraaltje hogere cortisolwaarden hebben, een hogere hartslag tijdens stress testen hebben en in het algemeen hogere niveaus van haarcortisol hebben dan vrouwen die andere vormen van anticonceptie gebruiken. Langdurige chronische stress kan leiden tot psychische aandoeningen zoals depressie en concentratieproblemen.

Natuurlijk is het zo dat er meerdere mogelijk oorzaken kunnen zijn van bovengenoemde klachten. Dit kan gelegen zijn in andere chronische stress, vitamine tekort, een verminderding van de lever- of darmfunctie en blootstelling aan exogene oestrogenen zoals BPA (gevonden in plastic flessen of persoonlijke verzorgingsproducten, om er maar een paar te noemen).

De wijd verspreide aanname dat een hormoonspiraal alleen lokaal zou werken en daarom geen invloed heeft op de rest van het lichaam, is wat mij betreft niet evident en ook niet logisch: het lichaam is namelijk één groot terugkoppelingsmechanisme en iets wat in 1 deel van het lichaam gebeurt wordt wel degelijk aan een ander deel van het lichaam doorgegeven.

De M*re*a (naam mogen wij van de belangrijkste zoekmachine niet noemen) hormoonspiraal bevat een progestogeen [een hormoon dat dezelfde eigenschappen heeft als progesteron maar het niet is]: Levonorgestrel.

Westers gezien werkt het als volgt*:

“de M*re*a(naam mogen wij niet noemen) een hormoonspiraal bevat een hormoon waarvan de werking op het baarmoederslijmvlies te vergelijken is met die van progesteron (een hormoon dat door het eigen lichaam wordt gemaakt). Levonorgestrel, het hormoon in deze hormoonspiraal, wordt continu toegediend en zorgt ervoor dat het endometrium in een rustfase komt zodat het niet meer reageert op oestrogenen (vrouwelijke hormonen die in de eierstokken worden aangemaakt). Daardoor wordt het baarmoederslijmvlies niet meer opgebouwd.”

In de Chinese geneeskunde zeggen we dat als de functie van een orgaan wordt stil gelegd, het stagneert. Die stagnatie is van invloed op het totale systeem.

Dus als een hormoonspiraal alleen op lokaal niveau receptoren bindt, en daardoor een terugkoppeling aan de hersenen en bijnieren geeft dat er lokaal voldoende progesteron is, waardoor er ook niet meer op oestrogenen wordt gereageerd, ben je dan eigenlijk niet je hele hormoonstelsel voor de gek aan het houden? En zou het dan kunnen dat het lichaam daardoor in de stress schiet?

En door deze stress wordt ultimo het fight/flight systeem van ons autonome zenuwstelsel geactiveerd, wat mijns inziens best een verklaring zou kunnen zijn voor de aanwezigheid van verhoogde cortisolwaarden. Maar ja, ik kijk vanuit een holistisch perspectief, en gebruik het liefst mijn gezonde verstand. Ik kan het op dit moment alleen niet wetenschappelijk staven.

Desondanks raad ik vanuit mijn expertise als acupuncturist gespecialiseerd in vrouwengeneeskunde altijd aan om te overwegen de hormoonspiraal te verwijderen en te zien wat voor effect dat heeft. Een advies dat door onderzoeker Jurate Aleknaviciute ook wordt gegeven. De huidige richtlijn voor informatie over het hormoonspiraaltje moet volgens haar „dringend” herzien worden.

Het gros van mijn cliënten besluit de spiraal uiteindelijk te laten verwijderen en ziet met eigen ogen de verbetering. Tegelijkertijd ondersteun ik tijdens de consulten het lichaam weer om de systemen die door de werking van het hormoonspiraal tot stilstand zijn gelegd, weer op gang te brengen. Ook nemen we samen andere vormen van (natuurlijke) anti-conceptie door, waardoor het lichaam de kans krijgt om zelf het hormonaal evenwicht in het lichaam te herstellen.

* (bijsluiter gevonden op www.healthcare.bayer.nl)