Berichten

TCM en de herfst

Ook als acupuncturist waardeer ik de wisseling van de seizoenen. De herfst is officieel aangebroken en ook al kan het overdag nog best aangenaam zijn, het is ’s ochtends al zeker te merken dat het kouder is. Het is later licht en vroeger donker. De bladeren beginnen te kleuren en de natuur maakt zich klaar voor een nieuw seizoen. Herfst is in de Chinese Geneeskunde verbonden met het element Metaal, wat gekoppeld is aan droogte, samentrekking, verdriet en afname van energie.

Het is een goede tijd om projecten die in de lente en zomer gestart zijn af te ronden en de vruchten te plukken van het harde werk dat erin gestopt is.

De herfst neemt afscheid van de uitbundigheid van de zomer en de natuur laat ons zien dat het letterlijk een proces van loslaten is. Zelf maakt ik bijvoorbeeld wekelijks een prioriteitenlijst, die me helpt overzicht te houden en me zelf actief laat bepalen wat ik belangrijk vind en waar ik mijn aandacht aan besteed.

De longen reguleren de ademhaling en Chinees gezien zijn de longen en de dikke darm het meest verwant met de herfst. Beide organen spelen een rol in de uitscheiding: het proces waarbij het lichaam afscheid neemt van afvalstoffen en overtollige stoffen uit het bloed of uit lichaamsvloeistoffen. De dikke darm verwijdert stoffen uit het spijsverteringsstelsel en de longen uit het ademhalingsstelsel en de bloedsomloop.

Wat eten betreft kan je jezelf voeden door verwarmend voedsel te eten dat de functie van de long en dikke darm ondersteunt zoals radijs, peren, bloemkool, mosterd(zaad), prei, peper, knoflook en sterrenkers.

Rauw voedsel hoort bij de zomer, dus vandaar dat de herfst het seizoen bij uitstek is voor havermout bij het ontbijt, soep in de middag en stoofschotels bij het avondeten.

Natuurlijk is het van belang om goed gehydrateerd te blijven, zeker in een seizoen dat gekoppeld is aan droogte. Dit zorgt er niet alleen voor dat de huid soepel blijft maar ook dat de stoelgang zonder problemen blijft komen; vooral bij mensen die nogal last kunnen hebben van verstopping als gevolg van de moeite die ze hebben om ‘los te laten’.

Ter bescherming tegen verkoudheden en last van stijve nek en schouder draag je bij het naar buiten gaan het best een sjaal. De long is in de Chinese Geneeskunde gekoppeld aan de huid en is daarmee het orgaan wat het meest met de buitenwereld in contact staat. Door het koudere weer en grotere kans op storm, is de long extra kwetsbaar. Een warme sjaal verhindert pathogene factoren zoals kou en wind om jouw lijf binnen te dringen.

Zo vaak als je kan verdient het aanbeveling om je bewust te worden van je ademhaling en de volgende oefening te doen.

“Je ademt rustig en diep in door je neus naar de onderkant van je longen, naar je flanken en vervolgens naar de toppen van je longen. En in hetzelfde tempo laat je de ademhaling weer zachtjes door je neus ontsnappen. Je ademt rustig en diep in door je neus, en voelt hoe je buik groter wordt. Dan adem je in één beweging naar je ribben en je voelt hoe je ribbenkast wat uit elkaar gaat en vervolgens adem je in één vloeiende beweging richting je sleutelbeen, waardoor je schouders wat omhoog zullen komen. En in dezelfde rust laat je je adem weer zachtjes wegvloeien door je neus en je merkt dat je lichaam hierdoor zwaarder wordt, meer ontspant.”

Hoe vaker je dit doet, hoe meer opgeladen je van deze ademhaling wordt en hoe vaker je lichaam onbewust tot deze ademhaling over zal gaan. Deze ademhaling zorgt ervoor de je hele lichaam en geest steeds makkelijker tot rust zullen komen en je hele systeem regenereert en naar binnen keert.

Ben je desondanks toch verkouden geraakt, dan kan je acupressuur toepassen op het punt Long-7: Long-7 is het belangrijkste punt bij het behandelen van kou en griep symptomen, inclusief hoesten, keelpijn en koorts, verstopte neus, hoofdpijn en een stijve nek. Om Long-7 te vinden, maak je het duim omhoog “ok” teken. Als je dat doet dan zie je een kuiltje bij de basis van je duim (ook wel anatomische snuifdoos genoemd). Vanaf dat kuiltje gezien, ligt Long-7 ongeveer 2 vingerbreedtes omhoog in de richting van je elleboog. Glij met je vinger vanuit het kuiltje langzaam omhoog totdat je een deukje voelt tussen 2 pezen.

Ik wens je een prachtige herfst!

,

Zomer!

Zomer! Lange dagen gevuld met zonneschijn, een overvloed aan energie, veel buitenactiviteiten en vakantie zorgen ervoor dat iedereen het hele jaar naar dit seizoen uitkijkt. De zomer begint op de langste dag van het jaar -21 juni- en de extra uren zonlicht in de zomer geven ons de tijd om onze energie optimaal te gebruiken en deel uit te maken van de overvloed die ons omringt.

De zomer is yang bij uitstek en het element dat aan de zomer gekoppeld is, is vuur. Vuur staat symbool voor geestdrift en levenskracht. Het is een bron van licht en energie. De effecten ervan zijn duidelijk. Kijk maar om je heen naar de natuur: zie de bloemen en planten die tot bloei komen en vrucht gaan dragen. Zelf voel ik me ook veel beter in de zomer.

Mijn stemming is veel opgewekter dan in de winter en mijn vitaliteit en energievoorraad zijn ook groter. Ik maak moeiteloos gebruik van de kracht van de zomer om reeds opgestarte projecten uit te voeren.

De natuur van vuur is dat het zich verspreidt, het gloeit, is expansief en warm. In de zomer ben je over het algemeen ook levendiger; je voelt je vaker optimistisch en vol vertrouwen, empathisch, toegewijd en enthousiast. Maar omdat vuur de neiging heeft om om zich heen te grijpen, is het van belang het wel te begrenzen, anders wordt het een uitslaande brand en daarmee onbeheersbaar.

Problemen die zich in de zomer dan ook kunnen voordoen zijn uitdroging en geestelijke instabiliteit. Dat is ook wel te verklaren, want emotioneel gezien zijn zomer en het vuur element gekoppeld aan vreugde en het orgaan waarmee de zomer verbonden is, is het hart. In het hart huist de geest en het hart wordt ook wel gezien als de keizer die alles aanstuurt. Daarom is het belangrijk het hart en dus ook je geest te voeden en te koesteren, want wordt het vuurtje te hoog opgestookt, kan het allerhande problemen veroorzaken. Te denken valt daarbij aan rusteloosheid, slaapstoornissen, overmatige (of te weinig) transpiratie, huiduitslag of zelfs geheugen- of concentratieproblemen.

Balans is in de Chinese Geneeskunde het toverwoord.

En ook: voorkomen is beter dan genezen. Daarom gaven de Chinese artsen duizenden jaren geleden al tips om optimaal van het vuur van de zomer gebruik te maken, maar het tegelijkertijd te begrenzen.

Het allerbelangrijkste is om voldoende water te drinken, want daardoor voorkom je dat je uitgedroogd raakt.

Een schijfje citroen geeft je extra smaak en extra verkoeling. Zorg dat je dus altijd een flesje water bij je hebt en drink regelmatig kleine slokjes. Drink je pas als je dorst hebt, dan ben je eigenlijk al te laat.

Doseer je inspanningen over de dag.

Sta vroeg op: morgenstond heeft goud in de mond en ga wat later slapen dan bijvoorbeeld in de winter. Het is toch nog licht en je zal toch nog niet moe zijn. Vaak is het beter om niet op het heetst van de dag je maximale lichamelijk inspanning te doen. In mediterrane landen is het bijvoorbeeld heel gebruikelijk om een siësta te houden.

Zoek op het heetst van de dag de schaduw op.

Dit voorkomt ook het verbranden van onze vaak toch zeer gevoelige huid. Is je huid toch verband, smeer er dan pure Aloë Vera op, of anders biologische kokosolie met daarin een paar druppels tea tree olie. Dit voedt de huid op een diep niveau en voorkomt vervellen. Wil je toch de zon in om je batterij voor de winter op te laden, doe dat dan na 4 uur wanneer de zonkracht al is afgenomen.

Ook met voedsel is er veel winst te behalen.

Het is het perfecte seizoen om wat verkoelende en yinne voedingsmiddelen te eten.

Denk maar eens aan een picknick met fruit en salades! Watermeloen(sap), abrikozen, aardbeien, kersen, tomaten, broccoli, waterkers, koriander, vis, komkommer en verse muntthee verwijderen de hitte en houden je vloeistoffen op peil. En alhoewel die barbecue met grote stukken vlees heel aanlokkelijk klinkt, heeft (rood) vlees over het algemeen een hele verhittende natuur, waardoor het eerder olie op het vuur gooit dan balanceert.

Ik wens je een zinderende zomer!

Het is lente!

Het is lente! En dat brengt met zich mee dat er een nieuw gevoel van vreugde en verwachting in ons naar boven komt.
De dagen worden langer, de zonnestralen worden krachtiger en de lucht zindert van verwachting terwijl het zich opmaakt voor de immense transformatie die de lente met zich meeneemt.

Zelf merk ik dat ik het donker van de winter met gemak van me af kan schudden en dat ik zin heb in nieuwe projecten.

De zaadjes van verandering die ik zelf in de herfst heb geplant, komen nu uit en geven ons nieuwe energie om tot bloei te gaan komen.

Ik doel natuurlijk op het nieuwe team van Vrouwengeneeskunde.nl dat ‘onder de grond’ heeft kunnen ontkiemen, om nu in de lente te ontspruiten!

Ondanks de belofte van een nieuw begin, kan de energie van de lente ook zorgen voor prikkelbaarheid en zelfs boosheid. Volgens de Chinese Geneeskunde is dat ook wel te verklaren. De lente is verbonden met de lever en met hout en wordt geassocieerd met groei en ontwikkeling. De lever is verantwoordelijk met de vrije stroom van Qi in het hele lichaam. De lever heeft naast de vele fysiologische functies volgens de Chinese Geneeskunde ook emotionele en spirituele functies. De emotie die hierbij hoort is boosheid.

De lever is als het ware als een generaal die een leger leidt. Het is de taak van de lever om ervoor te zorgen dat alle troepen van het lichaam samenwerken voor het welzijn van het geheel. De belangrijkste taak is om alles vloeiend te houden. Lukt dat niet dan vliegt de vlam in de pan en is er sprake van stagnatie en wrijving (die zich in het dagelijks leven in boosheid uit).

Daarom is het zaak om vooral in de lente lekker te gaan bewegen. Hierdoor wordt er stagnatie voorkomen en zal er minder druk op de ketel zijn. Ga wandelen en fietsen of boek een yoga les! Vooral het rekken en strekken van de ledematen voedt de pezen en zorgt ervoor dat de vrije stroom van energie om elke plek van het lichaam kan komen.

Omdat de lente de tijd is voor een nieuw begin, is het een mooie gelegenheid om letterlijk nieuwe patronen aan te leren.
Laat allereerst je verbinding met het verleden los. Woede en wrok over dingen die gebeurd zijn, vormen een slechte voedingsbodem voor nieuwe projecten. Ze vergiftigen de grond.
Vergeef jezelf en vergeef anderen en richt je blik voorwaarts.

Doe eens gek en probeer iets nieuws! Wat zou je graag willen doen maar heb je nooit het lef of de tijd voor gehad? Blijf het een idee in je hoofd of durf je het aan dit verlangen tot bloei te laten komen?

Voedt jezelf door meer groene groente te eten. Groen is de kleur van de lever en van de lente. Het eten van jonge planten – verse bladgroenten, spruitjes, en jonge graangrassen- ondersteunt de leverfunctie en helpt de energie in beweging te houden. Ook zure producten stimuleren de stroom van lever qi en daarom is het aan te raden ’s ochtends wat water met citroen te drinken, en bijvoorbeeld appelazijn & olijfolie als dressing op de sla te gebruiken.

Merk je dat je desondanks toch niet in balans bent, is het misschien een aanrader om eens langs te komen voor een acupunctuurbehandeling, waardoor je met een hernieuwde kracht aan dit mooie seizoen kan beginnen!

Ik wens je een mooie lente!